Kiedy PIT-36 a kiedy PIT-37 – który formularz wybrać?

Ani wysokość wynagrodzenia, ani liczba otrzymanych PIT-11 nie rozstrzygają, które zeznanie należy złożyć. O wyborze PIT-36 czy PIT-37 decyduje przede wszystkim to, z jakich źródeł pochodzą dochody opodatkowane skalą i czy podatek rozliczał płatnik. Jeśli obok etatu pojawiła się działalność gospodarcza, działalność nierejestrowana albo praca za granicą, samo przepisanie danych z PIT-11 nie wystarczy. Prawidłowy wybór formularza pozwala ująć dochody we właściwym zeznaniu, bez niepotrzebnego dzielenia ich między dwa druki. Poniżej znajdują się konkretne zasady, przykłady łączenia przychodów oraz wskazówki dotyczące usługi Twój e-PIT; podane kwoty i terminy odnoszą się do rozliczenia dochodów za 2025 rok.

PIT-36 czy PIT-37 — najważniejsza różnica i szybkie porównanie

PIT-37 służy przede wszystkim do rozliczenia dochodów opodatkowanych skalą, uzyskanych za pośrednictwem płatnika, np. pracodawcy, zleceniodawcy albo ZUS. PIT-36 obejmuje również dochody rozliczane skalą, ale jest właściwy m.in. wtedy, gdy podatek trzeba rozliczyć samodzielnie, bez pośrednictwa płatnika.

To nie są formularze przypisane do różnych progów podatkowych. W obu obowiązuje ta sama skala: za 2025 rok 12% do 120 000 zł podstawy obliczenia podatku oraz 32% od nadwyżki. Kwota wolna wynosi 30 000 zł. Takie wartości podaje Ministerstwo Finansów w informacjach o stawkach i limitach PIT za 2025 rok.

Sytuacja podatnika Sposób rozliczania podatku Właściwe zeznanie
Wyłącznie etat u polskiego pracodawcy Zaliczki pobiera pracodawca; wystawia PIT-11 PIT-37
Etat i umowa zlecenia rozliczana przez polskiego płatnika Zaliczki pobierają płatnicy; dane pochodzą z PIT-11 PIT-37
Działalność gospodarcza na skali podatkowej Podatek z działalności rozlicza przedsiębiorca PIT-36
Etat i działalność nierejestrowana Pracodawca pobiera zaliczki tylko z etatu PIT-36 dla obu źródeł
Etat i działalność gospodarcza na podatku liniowym Etat według skali, działalność według stawki 19% PIT-37 oraz PIT-36L
Etat i najem prywatny Etat według skali, najem objęty ryczałtem PIT-37 oraz PIT-28

Dochód z etatu przekraczający 120 000 zł nie oznacza przejścia na PIT-36. Próg podatkowy zmienia sposób obliczenia podatku, a nie rodzaj zeznania.

Kiedy wybrać PIT-37?

Etat, zlecenie i emerytura rozliczane przez płatnika

PIT-37 jest standardowym formularzem dla pracownika, który uzyskuje wyłącznie dochody rozliczane przez płatników i spełnia pozostałe warunki tego zeznania. Dotyczy to przede wszystkim wynagrodzeń z umowy o pracę, umów zlecenia i umów o dzieło rozliczanych przez polskie firmy oraz emerytur i rent wypłacanych przez krajowe organy rentowe.

Podstawą rozliczenia jest najczęściej PIT-11, a przy świadczeniach emerytalno-rentowych także PIT-11A lub PIT-40A. Samo otrzymanie PIT-40A nie oznacza jednak obowiązku składania własnego zeznania: w określonych sytuacjach roczne obliczenie podatku wykonane przez ZUS kończy rozliczenie.

Kilka PIT-11 i ulgi nie zmieniają formularza

Praca u trzech pracodawców oznacza zebranie danych z trzech PIT-11, a nie składanie trzech zeznań. Przychody, koszty, dochody i zaliczki z odpowiednich źródeł sumuje się w jednym PIT-37. Trzeba przy tym sprawdzić roczne limity kosztów uzyskania przychodów — nie zawsze wystarczy mechanicznie dodać wszystkie kwoty z informacji płatników.

Ulga na dzieci, odliczenie darowizny czy wspólne rozliczenie z małżonkiem nie przesądzają o wyborze PIT-36. Preferencje te są dostępne również w PIT-37, jeżeli zostały spełnione ich ustawowe warunki.

Kiedy trzeba złożyć PIT-36?

Działalność gospodarcza i działalność nierejestrowana

Działalność gospodarcza opodatkowana skalą podatkową jest rozliczana na PIT-36. Przedsiębiorca wykazuje w nim również inne dochody objęte skalą, np. wynagrodzenie z etatu. Dane dotyczące działalności przedstawia się także w załączniku PIT/B.

Na PIT-36 rozlicza się również działalność nierejestrowaną. Nie jest do tego potrzebny wpis w CEIDG, ale trzeba wykazać przychód oraz przysługujące koszty. Dla takiej działalności formularz przewiduje odrębny wiersz; nie należy wpisywać jej jako zarejestrowanej działalności gospodarczej w PIT/B.

Dochody zagraniczne i inne przychody bez płatnika

PIT-36 jest właściwy także przy wielu dochodach zagranicznych, które polski rezydent podatkowy musi uwzględnić w rozliczeniu według skali. Przykładem jest wynagrodzenie od zagranicznego pracodawcy, który nie pobiera polskich zaliczek na PIT. Zależnie od rodzaju dochodu i zasad rozliczenia potrzebny jest również załącznik PIT/ZG.

Nie każdy zagraniczny dochód oznacza jednak obowiązek złożenia PIT-36 w Polsce. Znaczenie mają rezydencja podatkowa, umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz metoda rozliczenia. Przy metodzie wyłączenia z progresją same zagraniczne zarobki, bez innych dochodów opodatkowanych skalą w Polsce i bez korzystania z preferencyjnego rozliczenia, co do zasady nie powodują obowiązku złożenia zeznania.

PIT-36 obejmuje też niektóre dochody z innych źródeł uzyskane bez pośrednictwa płatnika. Przykładem jest odpłatne zbycie rzeczy ruchomej przed upływem 6 miesięcy, liczonych od końca miesiąca jej nabycia, jeżeli sprzedaż następuje poza działalnością gospodarczą. Nie oznacza to, że każda sprzedaż używanej rzeczy w internecie wymaga rozliczenia podatku.

Czy składa się jednocześnie PIT-36 i PIT-37?

Dochody z etatu i działalności gospodarczej opodatkowanej skalą wykazuje się razem w PIT-36. Nie rozdziela się ich na PIT-37 dla pracownika oraz PIT-36 dla przedsiębiorcy.

Przykładowo osoba, która osiągnęła 80 000 zł dochodu z etatu i 20 000 zł dochodu z działalności na skali, ujmuje oba źródła w PIT-36. Zaliczki pobrane przez pracodawcę nie przepadają — wykazuje się je w tym zeznaniu.

Inaczej jest przy odrębnych zasadach opodatkowania. Etat i działalność liniowa wymagają zazwyczaj PIT-37 oraz PIT-36L, a etat i najem prywatny — PIT-37 oraz PIT-28. Dochody z odpłatnego zbycia akcji rozlicza się natomiast na PIT-38, niezależnie od zeznania dotyczącego wynagrodzenia.

PIT-36L to nie PIT-36. Litera „L” oznacza formularz dla podatku liniowego. Nie służy on do rozliczenia dochodów z umowy o pracę.

Przy wspólnym rozliczeniu małżonków wybór też wynika ze źródeł dochodu. Jeżeli jedno z małżonków prowadzi działalność na skali, a drugie pracuje na etacie, wspólne zeznanie składa się na PIT-36, o ile spełnione są warunki wspólnego opodatkowania.

Jak sprawdzić formularz w usłudze Twój e-PIT?

Twój e-PIT nie zwalnia z kontroli kompletności dochodów. Krajowa Administracja Skarbowa przygotowuje rozliczenie na podstawie posiadanych danych, ale nie zna automatycznie wszystkich przychodów, kosztów i odliczeń podatnika.

Przed zatwierdzeniem zeznania w e-Urzędzie Skarbowym należy sprawdzić:

  • czy uwzględniono wszystkie informacje PIT-11 i PIT-11A;
  • czy trzeba dopisać działalność gospodarczą, nierejestrowaną lub dochody zagraniczne;
  • czy formularz odpowiada wszystkim źródłom dochodów opodatkowanych skalą;
  • czy prawidłowo wskazano ulgi, sposób rozliczenia i rachunek do zwrotu podatku.

Zeznania PIT-36 i PIT-37 za 2025 rok składa się od 15 lutego do 30 kwietnia 2026 roku. PIT-37 przygotowany w usłudze podlega automatycznej akceptacji z końcem terminu rozliczenia, jeżeli podatnik nie podejmie odpowiednich działań. PIT-36 nie jest akceptowany automatycznie — trzeba go samodzielnie uzupełnić i wysłać.

Po elektronicznej wysyłce należy pobrać UPO, czyli Urzędowe Poświadczenie Odbioru. Samo zapisanie wersji roboczej nie jest złożeniem zeznania.

Najczęstsze pytania

Czy po przekroczeniu 120 000 zł dochodu trzeba złożyć PIT-36?
Nie. Jeżeli dochód pochodzi wyłącznie z etatu rozliczanego przez płatnika i spełnione są warunki PIT-37, nadal właściwy jest PIT-37. Stawka 32% dotyczy nadwyżki podstawy opodatkowania ponad 120 000 zł.

Czy działalność nierejestrowaną i umowę o pracę rozlicza się osobno?
Nie, oba źródła ujmuje się w jednym PIT-36. Do tego zeznania przenosi się również dane z PIT-11 otrzymanego od pracodawcy.

Czy osoba przed 26. rokiem życia musi składać PIT-37?
Jeżeli uzyskała wyłącznie przychody objęte ulgą dla młodych, mieszczące się w limicie zwolnienia 85 528 zł, zasadniczo nie ma obowiązku składania zeznania. Złożenie PIT może być jednak potrzebne np. do odzyskania zaliczek pobranych przez płatnika.

Co zrobić, jeśli zamiast PIT-36 wysłano PIT-37?
Trzeba złożyć korektę na właściwym formularzu PIT-36, obejmującą wszystkie dochody wymagające takiego rozliczenia. Jeżeli błąd spowodował niedopłatę, należy dopłacić podatek, a po terminie płatności uwzględnić również należne odsetki.

Źródła: Ministerstwo Finansów — informacje o PIT-36, PIT-37 oraz stawkach i limitach za 2025 rok; Krajowa Administracja Skarbowa — Twój e-PIT; ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności art. 27 i art. 45.